LXXXIII.

Deponentia van de derde en vierde conjugatie

 

In les 79 zijn de deponentia van de eerste en tweede conjugatie behandeld. Weet je het nog? Passieve vormen met een actieve betekenis! Nu die van de derde en vierde conjugatie: medeklinker- en i-stammen.

Leer de woorden en stamtijden en doe dan de oefening met de werkwoordvormen.

medeklinkerstammen:      
adipiscor adeptus sum adipisci verkrijgen
fungor + abl. functus sum fungi verrichten, waarnemen
labor lapsus sum labi vallen, glijden
loquor locutus sum loqui spreken
nascor natus sum nasci geboren worden
obliviscor + gen. oblitus sum oblivisci vergeten
proficiscor profectus sum proficisci vertrekken
queror questus sum queri (be)klagen
sequor secutus sum sequi volgen
ulciscor ultus sum ulcisci (zich) wreken
utor + abl. usus sum uti gebruiken, hebben tot
i-stammen:      
assentior + dat. assensus sum assentiri instemmen met, bijvallen
experior expertus sum experiri op de proef stellen, ervaren
metior mensus sum metiri meten
ordior orsus sum ordiri beginnen, op touw zetten
orior ortus sum oriri ontstaan, opgaan

Onthoud door associatie:

adipisci > ?
fungi > functie
labi > lapsus = een uitglijder; labiel
loqui > eloquentia (la)
nasci > nativity (en); dies natalis
oblivisci > oblivion (en)
proficisci > ?
queri > querulant (eeuwige klager)
sequi > secundus = volgende, tweede
ulcisci > ?
uti > utilis (la); utiliteit; use (en)
assentiri > assent (en)
experiri > experiment; expert
metiri > meten
ordiri > ?
oriri > Oriens (het Oosten, waar de zon opkomt)

 

Oefening 1 :
Determineer de werkwoordsvormen zoals in het voorbeeld:

Voorbeeld:
adipiscitur : 3e ev praes : hij verkrijgt

1. adipisceris (met korte -e-)
2. adipiscêris
3. funguntur
4. fungantur
5. fungentur
6. uti
7. usi sunt
8. nascetur
9. nata est
10. experiaris
11. experieris
12. assentire !
13. assentimini (2 keer)
14. mensus erat
15. lapsus esse
16. loquuntur
17. si loquerentur
18. oblitus es
19. proficiscere !
20. querendus
21. sequimur
22. sequemur
23. sequeremur
24. veniunt ultum
25. ordiri
26. orsus esse
27. orietur
28. sol oriens
29. sole orto
30. labentis
31. lapsi estis
32. obliviscebatur
33. oblitus erat
34. oblivisceremini
35. obliviscemini
36. querendo (2 x)
37. ad ulciscendum
38. sequeris (2 x: met korte of lange -e-)
39. proficiscaris
40. profecti eratis
41. metiris
42. expertus est
43. locuti sumus
44. secuti erant
45. usus eras

Kijk na: KLIK HIER.